Home › Stoffen in drinkwater› Hormonen en medicijnresten
Hormonen en medicijnresten in drinkwater -- wat weten we?
Kort antwoord
In drinkwater worden sporen aangetroffen van medicijnen zoals ethinylestradiol, ibuprofen, metformine en diclofenac -- in concentraties van nanogram per liter. Het gezondheidseffect bij deze ultralagere concentraties is wetenschappelijk onzeker. Osmose gecombineerd met actief kool (NSF 401 gecertificeerd) biedt de meest effectieve verwijdering.
Welke stoffen worden aangetroffen?
Geavanceerde analysemethoden maken het mogelijk om steeds meer medicijnresten in drinkwater te detecteren, ook bij extreem lage concentraties. De meest gemeten stoffen in Nederlands drinkwater en oppervlaktewater zijn:
| Stof | Type | Typische concentratie |
|---|---|---|
| Ethinylestradiol (EE2) | Anticonceptiepil (oestrogeen) | 0,1-5 ng/L |
| Ibuprofen | NSAID pijnstiller | 1-100 ng/L |
| Metformine | Diabetesmedicijn | 10-1000 ng/L |
| Diclofenac | NSAID pijnstiller | 1-50 ng/L |
ng/L = nanogram per liter = 1 microgram per 1.000 liter
Hoe komen medicijnresten in drinkwater?
Medicijnen worden door het lichaam slechts gedeeltelijk afgebroken. De rest wordt uitgescheiden via urine en ontlasting en bereikt rioolwaterzuiveringsinstallaties (RWZI). Conventionele zuivering is niet ontworpen om farmaceutische microverontreinigingen te verwijderen: een deel passert de RWZI en belandt in oppervlaktewater, dat in sommige regioos als bron dient voor drinkwaterproductie.
Wetenschappelijke discussie: onduidelijk gezondheidseffect
De concentraties waarop medicijnresten in drinkwater voorkomen, liggen doorgaans duizenden tot miljoenen malen lager dan therapeutische doses. De wetenschappelijke consensus is dat de huidige concentraties in Nederlands drinkwater geen acuut gezondheidsrisico vormen voor gezonde volwassenen.
Er is echter een voortgaande wetenschappelijke discussie over mogelijke effecten bij: langdurige gecombineerde blootstelling aan meerdere stoffen tegelijk (mengsel-effecten), hormonale verstoorders bij foetussen en zuigelingen, en de optelsom van blootstelling via water, voedsel en lucht.
Stand van wetenschap
RIVM en WHO concluderen dat de concentraties in drinkwater te laag zijn voor aantoonbare schade. Tegelijk erkennen ze dat het ontbreekt aan langetermijnstudies naar de gecombineerde effecten van tientallen stoffen tegelijk -- een zogenoemde "cocktaileffect".
NSF 401: certificering voor opkomende stoffen
NSF International heeft de NSF/ANSI 401-norm ontwikkeld die filters test op 15 opkomende verontreinigingen, waaronder farmaceutische stoffen, hormonen en pesticiden. Systemen met dit certificaat zijn gevalideerd op verwijdering van onder andere ibuprofen, estron, naproxen en meprobamat.
Meer informatie: medicijnresten in leidingwater.
Osmose en actief kool: meest effectieve combinatie
Omgekeerde osmose gecombineerd met actief kool biedt de meest volledige verwijdering van farmaceutische microverontreinigingen. Actief kool adsorbeert organische moleculen; het RO-membraan filtert resterende geladen en neutrale deeltjes op grootte. Systemen gecertificeerd op NSF 401 en NSF 58 bieden de meeste garanties voor een bewezen reductie van medicijnresten.
Welk filter filtert dit?
Gerelateerde onderwerpen
Alle stoffen in drinkwater
Overzicht van alle verontreinigingen en stoffen die in drinkwater kunnen voorkomen.
Osmose verwijdert hormoonresten
Hoe omgekeerde osmose farmaceutische microverontreinigingen uit drinkwater filtert.
Hormonen en PFAS: vergelijkbare aanpak
PFAS en hormoonresten vragen om soortgelijke filteroplossingen voor huishoudelijk gebruik.
EU-normen voor hormoonresten in water
Alle parameternormen uit het Drinkwaterbesluit inclusief opkomende stoffen.
Welk waterfilter past bij jouw situatie?
Watertype, verbruik en wensen bepalen welk systeem het meest geschikt is. Onze vergelijking helpt je kiezen.
Bekijk filtersoorten vergelijking